Orgulho de neofalante

orgulhoneofalanteSou novo falante de galego desde que decidi assumir como própria a língua que a minha mãe, que deseja sempre o melhor para mim, escolheu não me transmitir. Rejeitava ela a fala que tinha aprendido com a família, e que se vinha falando desde que a gente tem memória. Porém, não foi em rigor uma decisão apoiada na carência, mas todo o contrário, alicerçada na estrita provisão de recursos, algo profundamente humano e por isso nada estranho ao amor maternal.

Mas ela já tinha apreendido e mesmo experimentado que o futuro era possível só se a gente falava uma autêntica língua, e que aqueles falares que percebem as favas e as vacas não são ótimos para arranjar um trabalho como os que na modernidade a gente precisa. Por isso, ao tempo que me alimentava com o melhor que brotava do seu peito, também me negava, sem sabê-lo, um alimento que eu tive de apanhar entre o que a ela lhe sobrava, e que na aldeia ainda nascia com a naturalidade do que sempre brotou ali.

Amo a minha mãe, mas detesto a infinita ignorância que a Espanha (todos os seus agentes desgaleguizadores, aquém e além) têm sementado na Galiza, e que faz com que a gente, a partir do exemplo do idioma, não tenha apreço pelas autênticas tradições.

Nunca pensei que tinha adotado o galego face ao meu castelhano inicial por uma atitude antissistema. Acho melhor que foi uma coerência, provavelmente inoculada por via artístico-intelectual, que me levou a sentir como próprio aquilo que rebordava sem trégua sob o leve manto de espanholidade que respiraba à minha volta. É sem dúvida uma questão de sensibilidade, e não só para ser alvo de aquilo que nos marca senão mesmo para ser penetrado por uma realidade que de algum modo se pressente, e que, de um modo íntimo e prévio a todo raciocínio, precisamos absorver.

[Praza Pública, 1/10/2014]

Share

Transmisión interrompida

Un neno pasea con quen semella ser a súa avoa, e di: «Sabes como se di cometa en inglés?». A señora sorrí negando coa cabeza, e o rapaz responde todo orgulloso: «Papaventos!».

[Caso real, escoitado nunha praia de Arteixo]

Share

Unha lingua inútil?

«Jaume Cabre: “P: Como filólogo y escritor en catalán, conocedor de la situación lingüística en los diferentes territorios que lo hablan, ya sea el País Valenciano, la Franja, Cataluña o las Islas Baleares, ¿cómo ve su supervivencia como lengua frente a lenguas imperialistas como el castellano o el francés?

R: Lo veo francamente mal. En el País Valenciano el proceso de substitución, en parte acelerado por una voluntad de carácter político, convierte la situación de la lengua en algo dramático. Ahora en las Baleares quieren también atizarle. Pero la supervivencia de una lengua, a parte de las agresiones externas, se alimenta sobre todo con el uso natural cotidiano y público.” (“Yo confieso”, Entrevistas Digitales en EL PAÍS)» {Jaume Cabre: Yo confieso | Tati Mancebo}

Eis os problemas da lingua galega:
1. Nivel individual: Unha lingua non se usa cando non é útil
2. Nivel nacional: Unha lingua é inútil cando non é necesaria (para comer)
3. Nivel internacional: Unha lingua é innecesaria cando non ten mercado (lusófono)

Share

O Galego nos medios de comunicación

«[…] Nos últimos tempos, varios medios de comunicación escritos de Galiza deron un novo paso nesa estratexia de marxinación e invisibilización do noso idioma: as declaracións individuais ou colectivas de persoas e entidades que teñen unha permanente práctica lingüística en galego son traducidas e presentadas –mesmo entre aspas para aparentar a literalidade- en castelán como se foran feitas nese idioma. Chégase a traducir os eslógans e lemas das mobilizacións e os textos das pancartas. Distorsiónase así gravemente a imaxe pública de persoas e colectivos que teñen entre os seus sinais de identidade a constancia no emprego e a defensa da lingua galega.

Por todo o devandito, como galegas e galegos, asinamos a nivel individual ou colectivo o presente escrito e esiximos dos medios privados de comunicación de masas en Galiza:

1) A presenza do galego nun 50% da totalidade do espazo escrito e tempo da grella de programación.
2) A reprodución literal das nosas declaracións e intervencións na lingua en que as expresamos.
3) A transcrición literal dos eslógans e textos das pancartas na súa lingua orixinal.

Esta reclamación do mínimo respecto seralles trasladada aos empresarios ou directores dos medios, e se estes continuaren na súa actitude discriminatoria estudaremos facer valer os nosos dereitos ante os tribunais de Xustiza e as instancias internacionais pertinentes. […]»

{Vía Marxinacion do galego nos medios}

Share

Autonomía e duración da tinta electrónica

Tati Mancebo: “Autonomía e duración non son a mesma cousa e, se ben a fronteira por riba das 12 horas para o caso da primeira deixa de parecerme relevante, que o primiero lector de tinta electrónica que mercaramos hai dous anos deixara de funcionar por completo ao pouco tempo e que tivésemos que convencer o provedor de que non fora usado para cravar puntas para que nolo trocase por un novo, pode ser unha casualidade. Que lle teña acontecido o mesmo xusto ao rematar a garantía, pode seguir rozando a convencionalmente chamada mala sorte. Pero se mercas un Kindle e se agreta a pantalla na primeira semana, aínda que non teñas que realizar un esforzo desmedido para convencer o provedor para que cho substitúa, algo comeza a renxer.

Teño para min que estamos a falar de aparellos extremadamente delicados e, portanto, ańda máis caros do que pensabamos, para a vida que teñen. Pouco importaría que semellen dispositivos futuristas dun filme de ciencia fición dos anos 70, se polo menos durasen, mais non parece ser o caso. Hai alguén que teña unha experiencia similar á nosa e que queira contala? Ou realmente estamos tocados polo trasno dos trebellos e deberemos facérnolo mirar?”

Vía Tati Mancebo: Autonomía e duración da tinta electrónica.

Share

A lingua como ‘legado inmaterial’

Carlos Varela propón a lingua como “legado inmaterial” – Galicia Hoxe: «O fiscal superior de Galicia, Carlos Varela, propuxo onte na Cámara autonómica que a futura Lei de Patrimonio Cultural de Galicia inclúa unha declaración sobre o galego como “parte esencial” do “legado inmaterial” da comunidade.

Coñecedor de que se está a elaborar un anteproxecto de Lei de Patrimonio Cultural que substituirá á normativa do ano 95, animou os deputados da Comisión Institucional a ser “ambiciosos” co fin de articular un texto legal “de última xeración” no que se poidan incorporar os conceptos relativos ás distintas tipoloxías de bens culturais e dotalos de medidas de protección “específicas”. O seu obxecto debe ser, ao seu xuízo, “impedir a súa deterioración, perda ou comercio ilegal”.

A marxe diso, formulou que se aproveite o texto desta lei para “facer unha declaración de principios”, tal e como se fai noutros ordenamentos xurídicos, referida “ao elemento máis importante integrante do patrimonio cultural” de Galicia, a lingua galega. “Como testemuño e fundamento de identidade colectiva, é un elemento esencial e vector integrante do noso patrimonio cultural inmaterial”, defendeu Varela».

Share